Irrelohe

Franz Schreker komt absoluut niet voor in de lijst van de tien meest opgevoerde operacomponisten. En het aantal keer dat zijn opera Irrelohe de afgelopen decennia opgevoerd werd, is waarschijnlijk ook op één hand te tellen. Lovenswaardig dat het Theater Bonn deze vergeten opera op het programma heeft gezet. Irrelohe ging in 1924 in Keulen in première en is het verhaal van de vervloekte familie van Irrelohe. Elke mannelijke afstammeling zal ooit een vrouw verkrachten en daarna waanzinnig worden. In een vorige generatie heeft de graaf van Irrelohe op zijn trouwdag Lola verkracht. Sindsdien zint Lola's geliefde Christobald op wraak. Haar zoon Peter, die verliefd is op Eva, ontdekt dat hij ook het bloed van de Irrelohes heeft. De jonge graaf Heinrich, tevens zijn halfbroer, is ook op Eva verliefd. Eva redt Heinrich van zijn vloek. Tijdens het huwelijk duikt Peter op en wordt door Heinrich gewurgd. Ondertussen heeft Christobald brand gesticht in het kasteel Irrelohe...

Het verhaal van Franz Schrekers opera Irrelohe lijkt nog het meest op dat van een horrorfilm. De heren van het kasteel Irrelohe zijn vervloekt. Op hun huwelijksdag worden ze waanzinnig en ze verkrachten een maagd- een vloek die ze aan hun eerstgeboren zoon doorgeven. Alleen vlammen kunnen die vloek ontkrachten. En die vlammen komen er natuurlijk, aan het eind, wanneer de mooie Eva graaf Heinrich verkiest boven de bastaard Peter. Peter is de eerstgeborene zoon van de verkrachter. En Heinrich blijkt zijn halfbroer te zijn. Uiteindelijk komt alles goed en op weg naar die ontknoping is het ronduit sidderen, huiveren en genieten. Tenminste, wel als je van Schrekers muziek houdt. Die klinkt typisch naar de jaren twintig van de vorige eeuw: lange, uitgesponnen lijnen en welhaast onverbloemde erotiek. Franz Schreker wordt de laatste jaren steeds vaker uitgevoerd. Ook zijn opera's beginnen repertoire te houden en daar ben ik maar al te blij om. Ook het operahuis Bonn heeft zich gemengd in de heerstende Schrekerrevival. Vorig jaar werd Irrelohe live opgenomen en dit jaar voeren ze in Bonn Der Ferne Klang op. Als die voorstelling net zo goed wordt (wat een fantastisch orkest hebben ze daar!), kan ik alleen maar hopen dat de technici van het label MDG die cd weer mogen opnemen.
Basia Jaworski-Klassieke Zaken Magazine