Duo

Nuala McKenna, Robert Kulek

Op haar tweede COBRA album heeft Nuala McKenna weer een selectie gemaakt van bijzonder mooie 20e eeuwse stukken die ook haar uitzonderlijke talent als celliste laten horen. Ze is hier te horen in een duo samen met Robert Kulek. Alle drie componisten schreven de werken op dit album DUO in verontrustende en turbulente tijden; tijdens een wereldoorlog.

Bohuslav Martinu's Cellosonata No.1, in première gegaan in 1940, is een spannend, dramatisch werk en de melodieën met een Tsjechisch karakter brengen zijn heimwee naar zijn vaderland over. Martinu werd vervolgd door het Nazi-regime vanwege zijn banden met de Tsjechische verzetsbeweging en daarom vluchtte hij in 1940 met zijn gezin naar de Verenigde Staten. Hij noemde de première van zijn eerste cellosonate de 'laatste groet uit een betere wereld'.

De veiligheid van Francis Poulenc kwam in gevaar tijdens het Nazi-regime vanwege zijn homoseksualiteit en zijn banden met de verzetsbeweging 'Front National des Musiciens' die nauwe banden had met vervolgde musici zoals Milhaud en Hindemith. Poulenc componeerde zijn Sonate voor cello en piano in 1940, kort nadat hij uit militaire dienst was ontslagen na de capitulatie van Frankrijk voor Duitsland. Het duurde nog acht jaar om de compositie te voltooien en uiteindelijk in première te laten gaan in 1949. De sonate werd met weinig enthousiasme ontvangen. Sommige critici beoordeelden het als 'aangenaam maar niets meer...'.

Paul Hindemiths vroege werken 3 stukken voor cello en piano Op.8 werden gecomponeerd in 1917, het derde jaar van de Eerste Wereldoorlog, kort voordat hij werd opgeroepen voor militaire dienst. Tussen 1913 en 1920 inspireerden verontrustende tijden en zijn kring van jonge conservatoriumvrienden Hindemith tot het schrijven van in totaal zeven zogenaamde 'dramatische meesterwerken' - grillige, bijna surrealistische stukken waarvan de onderwerpen meestal een autobiografische achtergrond hebben. Later deed hij zijn werken uit deze creatieve periode af als 'ondraaglijk', maar tegen het einde van zijn leven zag hij deze werken in een ander perspectief en probeerde hij ze te publiceren.

Sinds 2018 is de Duits-Ierse celliste Nuala McKenna solo-celliste in de Deutsche Kammerphilharmonie Bremen onder leiding van Paavo Jarvi. Ze gaf concerten met gerenommeerde artiesten als Maria Joao Pires, het Talich Quartet, Boris Garlitsky, Augustin Dumay, Olli Mustonen en Jean-Guihen Queyras en trad op als soliste met onder andere het Gottinger Sinfonieorchester, Theater Erfurt, Kammerorchester Kiel. Ze is artistiek leider van haar eigen festival 'Musikfest Kahleby' dat in de zomer van 2016 werd opgericht. Nuala McKenna is bekroond met een Diapason d'Or, de meest prestigieuze onderscheiding van Franse muziektijdschriften, en met de 'Clef d'Or Resmusica'-prijs voor haar debuutalbum SOLO van COBRA, dat in maart 2021 uitkwam.

Paul Hindemith:
 3 Stücke für Cello & Klavier op. 8

Bohuslav Martinu:
 Cellosonate Nr. 1

Francis Poulenc:
 Sonate für Cello & Klavier

Recensies:

“Martinu's Cellosonate Nr. 1 (1939) krijgt een reflectieve uitvoering, met minder van de nerveuze energie die sommige vertolkers erin leggen. Deze meer ruimtelijk klinkende benadering werkt niet alleen goed op zichzelf, maar herinnert ook aan de stijl van Pierre Fournier, de componist die het werk heeft opgedragen.”
BBC Music Magazine - January 2024 ****

Luister Magazine 784 - LUISTER NEGEN