Femmes

Raphaela Gromes (violoncello), Julian Riem (piano), & Festival Strings Lucerne, Daniel Dodds

Stercelliste en OPUS KLASSIK-prijswinnares Raphaela Gromes zet zich al jaren in voor werken van vrouwelijke componisten. Drie van haar albums, die door de pers en het publiek zeer lovend zijn ontvangen, bevatten muziek van onbekende vrouwelijke componisten, en zij heeft een langdurige samenwerking met het "Frau und Musik" archief in Frankfurt. Logisch dus dat Raphaela Gromes met haar nieuwe dubbelalbum FEMMES een stem geeft aan markante vrouwen uit de muziekgeschiedenis uit negen eeuwen. Niet minder dan 23 vrouwelijke componisten zijn vertegenwoordigd op het dubbelalbum: van Hildegard von Bingen en Clara Schumann tot Lera Auerbach en Billie Eilish, maar ook beroemde operafiguren als Mozarts Susanna uit "Le nozze di Figaro" of Bizets Carmen.

"Welke prachtige muziek hebben we al die decennia gemist in een cultuur die tot op de dag van vandaag composities van vrouwen grotendeels negeert?" vraagt auteur Susanne Wosnitzka in de begeleidende tekst van het boekje. Want in het programma van Duitse beroepsorkesten is nog geen 2% van de werken van vrouwelijke componisten, en de stichting "Donne-Frauen in der Musik" komt in een onderzoek onder 111 orkesten in 31 landen tot een aandeel van slechts 7,7%. Een vreemd beeld, want al eeuwenlang zijn er uiterst getalenteerde vrouwelijke componisten die een veelheid aan boeiende werken hebben nagelaten.

"Geïnspireerd door het idee van een vriendin om een album te wijden aan uitsluitend vrouwelijke componisten, dook ik in het onderzoek en was tegelijkertijd opgewonden en geschokt," zegt Raphaela Gromes. "Geprikkeld door het ongelofelijke aantal briljante vrouwelijke componisten die sinds de Middeleeuwen overal ter wereld bestaan, geschokt omdat ik van de meeste van hen nog nooit gehoord had."

In nauwe samenwerking met het archief "Frau und Musik", de "Furore Verlag" - een uitgeverij die alleen werken van vrouwelijke componisten uitgeeft, en Sony Classical werd het concept voor FEMMES ontwikkeld en werd het een dubbelalbum. Het bevat werken van 23 vrouwelijke componisten uit de hele wereld, met bekende namen als Clara Schumann, Fanny Hensel of Nadia en Lili Boulanger, en echte ontdekkingen met muziek van prinses Maria Antonia Walpurgis van Beieren, de Nederlands-joodse componiste Henriette Bosmans, de Zweedse componiste Laura Netzel, de Afro-Amerikaanse componisten Dolores White en Florence Price of de hedendaagse componiste Victoria Yagling. Enkele wereldpremières zijn ook op FEMMES te horen, zoals de "Tre Momenti" voor violoncello en strijkorkest van de Italiaanse componiste Matilde Capuis.

Raphaela Gromes wordt op FEMMES begeleid door het Festival Strings Lucerne Orchestra en zijn artistiek leider Daniel Dodds, met wie ze al vele jaren samenwerkt, en door de pianist Julian Riem, die ook alle arrangementen op het album schreef. "Met FEMMES kan ik eindelijk de werken en levensverhalen van deze prachtige vrouwen toegankelijk maken voor een breed publiek", zegt Raphaela Gromes over haar nieuwe album dat door Sony Classical wordt uitgebracht.

Raphaela Gromes is sinds 2016 exclusief artiest bij Sony Classical. Haar albums worden gekenmerkt door creatieve programmering en ontdekkingslust. Zo presenteerde zij op bijna elke CD een wereldpremière opname, zoals Jacques Offenbach's "Hommage á Rossini", Klengel's 3e Violoncello Concerto (met het RSB Orkest en Nicholas Carter op "Romantic Cello Concertos") of de originele versie van Richard Strauss' Sonate op 6. Haar albums zijn allemaal in de Top 10 van de Duitse klassieke muziekcharts verschenen en zijn bekroond met talrijke prijzen: in 2019 ontving ze de Duitse prijs van de platencritici voor de cd "Offenbach" en de prijs van de Beierse Kunstpromotie in de categorie "Muziek en Dans". in 2020 ontving zij de OPUS KLASSIK in de categorie kamermuziek opname duo voor haar CD "Offenbach" met haar pianopartner Julian Riem en de Diapason Nouveauté voor haar album "Richard Strauss - Cellosonates". In februari 2021 ontving haar album "Klengel - Schumann: Romantic Cello Concertos" de Diapason d'Or. Raphaela Gromes is ambassadeur voor SOS Kinderdorf International en de José Carreras Leukemie Stichting. Vanaf oktober 2022 is zij de enige artiest ter wereld die een cello van Carlo Bergonzi uit 1740 bespeelt.

CD 1:
1. Hildegard von Bingen: O virtus sapientiae (Arr. for Cello & Orchestra by Julian Riem)
2. Maria Antonia Walpurgis of Bavaria: Talestri: Da me ti dividi (Arr. for Cello & Orchestra by Julian Riem)
3. Henry Purcell: Dido and Aeneas, Z. 626: When I am Laid in Earth (Dido's Lament, Arr. for Cello & Orchestra by Julian Riem)
4. Wolfgang Amadeus Mozart: Le nozze di Figaro, K.492: Deh vieni non tardar
5. Clara Schumann: 3 Romances, Op. 22: III. Leidenschaftlich schnell (Arr. for Cello & Orchestra by Julian Riem)
6. Pauline Viardot Garcia: Six Morceaux, VWV 3003: II. Bohemienne (Arr. for Cello & Orchestra by Julian Riem)
7. Pauline Viardot Garcia: Six Morceaux, VWV 3003: I. Romance (Arr. for Cello & Orchestra by Julian Riem)
8. Pauline Viardot Garcia: Six Morceaux, VWV 3003: VI. Tarantelle (Arr. for Cello & Orchestra by Julian Riem)

Tre Momenti for Cello and String Orchestra
9. Matilde Capuis: I. Speranze
10. Matilde Capuis: II. Solitudine
11. Matilde Capuis: III. Allegrezze

12. Victoria Yagling: Suite for Cello and String Orchestra. II. Aria

13. Julian Riem: Carmen Fantasie (After Georges Bizet: Carmen, GB 9/WD 31)
14. Florence Price: Adoration (Arr. for Cello & Orchestra by Julian Riem)

CD 2:
Trois Pieces
1. Nadia Boulanger: I. Modere
2. Nadia Boulanger: II. Sans vitesse et a l'aise
3. Nadia Boulanger: III. Vite et nerveusement rythmee
4. Lili Boulanger: Deux Morceaux: I. Nocturne (Arr. for Cello & Piano by Julian Riem)
5. Cecile Chaminade: Nuit etoilee (Arr. for Cello & Piano by Julian Riem)
6. Henriette Bosmans: Impressions: II. Nuit calme
7. Germaine Tailleferre: Berceuse (Arr. for Cello & Piano by Julian Riem)
8. Maria Theresia von Paradis: Sicilienne
9. Fanny Mendelssohn-Hensel: Fantasia in G Minor
10. Laura Netzel: Danse Hongroise, Op. 51
11. Luise Adolpha le Beau: Romanze, Op. 35
12. Rebecca Clarke: Epilog
13. Grazyna Bacewicz: Mazovian Dance
14. Amy Beach: 4 Sketches, Op. 15: III. Dreaming
15. Dolores White: Las Tarantulas
16.Lera Auerbach: Postludium
17. Rachel Portman: Chocolat Suite
18. Miss Celie's Blues
19. Raphaela Gromes: No Time to Die

CD van de Week - Radio 4