Symphony No.2

Slovak Philharmonic Orchestra, Stephen Gunzenhauser

De Tweede Symfonie, de zogenaamde 'Ocean Symphony', groeide en groeide, en kreeg bij elke herziening nieuwe delen. De eerste versie werd voltooid in 1851, een jaar na de Eerste Symfonie, en bestond uit vier delen. De tweede versie van de 'Ocean Symphony', met zes delen, werd voltooid in 1863, en de laatste versie, met zeven delen, in 1880, het jaar van Rubinsteins Vijfde Symfonie.

De zeven delen van de definitieve versie van de Tweede Symfonie vertegenwoordigen de Zeven Zeeën. Het openingsdeel geeft een evocatief beeld van de zee, prachtig uitgevoerd, en het moet worden toegegeven, met veel van de helderheid van vorm en textuur die Mendelssohn zou hebben goedgekeurd. Het triomfantelijke slot maakt plaats voor een meer contemplatieve stemming met een bijna sinister contrast. Het water zakt voor een derde deel met een opgewekter karakter, waarin de storm nog steeds kan binnendringen, maar de turbulentie wordt gekalmeerd door het serene hobothema en de rapsodische melodie van de strijkers. Toch blijft het potentiële gevaar van de zee aanwezig, zelfs in de laatste maten van het deel. Het vierde deel is een luchtig Allegro, met een onderstroom van Russische melodische vindingrijkheid die Rubinsteins leerling Tsjaikovski waardig is. Het dramatische Andante dat volgt heeft iets bijna opera-achtigs, zowel in de melodische contouren als in de reminiscenties aan vroeger materiaal. Het zesde deel van de symfonie is een Scherzo, waarin Tchaikovsky een vrolijke zeemansdans ontdekt, die plaats maakt voor een zacht Trio. Het laatste van de zeven delen brengt de reiziger van de Zeven Zeeën weer thuis, gevaar nu voorbij en stormen vergeten.

Rubinstein, A:
 Symphony No. 2 'Océan'