Poulenc: Gloria & Motets

Susan Gritton (soprano) & Polyphony, Britten Sinfonia, The Choir of Trinity College, Cambridge, Stephen Layton

Stephen Layton en Polyphony blijven hun weg banen als geweldige vertolkers en oogverblindende vertolkers van een breed scala aan koormuziek. Hun recente schijf met Bruckners Mis in e mineur en motetten werd geprezen als een referentie-opname. Voor hun nieuwste Hyperion-schijf wenden ze zich tot enkele van de meest betoverende en ongebruikelijke, maar toch geliefde koorwerken van de twintigste eeuw.

De koormuziek van Poulenc is een diepe uitdrukking van zowel zijn geloof als zijn unieke muzikale taal. De muziek reageert in de verschillende motetten op de studies van de componist van Bach, Monteverdi, Palestrina en Gabrieli, maar is stilistisch vooruitstrevend. Prominent aanwezig zijn de kenmerkende en vaak ingenieuze akkoordprogressies van Poulenc. Elk motet heeft zijn eigen, prachtig geëtste persoonlijkheid.

Poulencs Gloria is een van zijn meest blijvend aantrekkelijke werken. In sommige opzichten ronduit vroom, is het ook getint met ondeugende oneerbiedigheid en een gevoel van meeslepend genot. ‘Toen ik dit stuk schreef’, zo herinnert Poulenc zich, ‘had ik die fresco’s van Gozzoli in gedachten waarop de engelen hun tong uitsteken; en ook enkele serieuze Benedictijner monniken die ik ooit had zien genieten van een potje voetbal.’ Deze opname van de Britten Sinfonia, The Choir of Trinity College, Cambridge, Polyphony en de sopraansolist Susan Gritton onder leiding van Stephen Layton brengt al deze aspecten naar voren in een klassieke prestatie.

Francis Poulenc (1899-1963):
 Gloria
 Salve Regina
 Quatre motets pour un temps de pénitence
 Quatre motets pour le temps de Noël
 Exultate Deo

Recensies:

"Poulencs Gloria is tegelijk profaan en religieus, frivool en nederig, lyrisch en scherp. Hoewel het met perfect geplaatste dissonanten is verlevendigd, is het werk qua taal ongegeneerd terugblikkend en conservatief. De invloed van tijdgenoten als Boulez en Stockhausen is in geen velden of wegen te bekennen. Polyphony, uitgebreid met The Choir of Trinity College Cambridge, The Britten Sinfonia o.l.v. Stephen Layton en de sopraan Susan Gritton danst door de partituur van het Gloria heen, zonder het subtiele drama achter de noten te vergeten. Poulencs humor en smart komen overtuigend uit de verf. Het orkest klinkt transparant en begeleidt de intelligent zingende solist met slagvaardige empathie. Ook in de veel soberder en meer ingetogen Motetten wordt er zorgvuldig gemusiceerd. De pikante harmonieën zijn loepzuiver en het koor laat weer eens horen hoe veelzeggend een goed getimede pauze kan zijn. Terugblikkend op enkele religieuze koorwerken verzuchtte een grimlachende Poulenc ooit: ‘Mogen zij mij een paar dagen in het vagevuur besparen, als het mij überhaupt lukt aan de Hel te ontkomen.’ Ach, de componist rust vast allang prinsheerlijk in Abrahams schoot. Ik denk dat ook deze gave cd daarvoor een spijkerhard, apocrief bewijs moet zijn!"
Klassieke Zaken Magzine

Stephen Laytons strakke beheersing van zijn krachten, zowel koor als orkest, zorgt voor een onberispelijk ensemble en een hartverscheurende spanning - heeft het openingstutti ooit zo'n krachtige klank gehad? Ook sopraan Susan Gritton is subliem in haar toegewijde, meeslepende uitvoeringen. De gecombineerde koren van Trinity College, Cambridge en de professionele groep Polyphony zijn verbluffend als een virtuoze kooreenheid..."
BBC Music Magazine - April 2008 *****

"Vanaf het allereerste begin van de Gloria is het duidelijk dat dit een uitvoering van werkelijk klasse is. De glorieus pompeuze orkestrale openingsfanfare heeft een zwierige en zelfvoldane tred, een van die zeldzame momenten op de plaat waarop je zou willen dat het apart was opgenomen, zodat je het steeds opnieuw zou kunnen spelen. Maar daarmee zou je de sprankelende koorintrede missen, waarbij de bassen de bal aan het rollen brengen met het soort opgekropte energie waarvan je weet dat het op de meest spectaculaire manier zal exploderen. Andere opnames hebben hier een aangename, vrolijke kwaliteit; Stephen Laytons crew heeft een bijna piratenachtige zwier en trotseert Poulencs turbulente golven van nauwelijks ingehouden uitbundigheid. De 38 stemmen van Polyphony worden aangevuld met 31 van Trinity College, Cambridge, terwijl een ongewoon fors contingent orkestleden de Britten Sinfonia op de cd vormt. Het resultaat is niet alleen een muziekproductie van immense kracht en levendigheid – neem de meeslepende declamatie 'Qui sedes ad dexteram Patris', nauwelijks subtiel of zelfs bijzonder verfijnd (de mannen schreeuwen en het koper schalt), maar ongelooflijk huiveringwekkend – maar ook een talent, briljant geregisseerd door Layton, om Poulencs 'half hooligan, half monnik' muzikale persona (in Claude Rostands vaak geciteerde aforisme) te vatten. Zo hebben we in het slotkoor van het Gloria, na de uitbundige start, een moment van diepe heiligheid en een ander, met ongelooflijke delicatesse bekroond door Susan Gritton, van verrukkelijke betovering. Niet alles is even aanlokkelijk: Gritton wentelt zich misschien iets te veel in de 'Domine Deus', ondeugend aangewakkerd door Laytons bijna kitscherige romantiek. Maar het zijn de levendige, ongebreidelde vreugde in de Gloria en de ongeëvenaarde intensiteit van het gevoel in de motetten die deze cd zo glorieus en onderscheidend maken."
Gramophone  - Classical Music Guide 2010